ماه رمضان و مباحث اخلاقی
42 بازدید
موضوع: الهیات و معارف اسلامی
مصاحبه کننده : سایت شفقنا
محل مصاحبه : تلفنی
نحوه تهیه : فردی
تاریخ نشر : 94/4/3

حجت الاسلام حسن قیومی در گفت وگو با شفقنا: جامعه از نظر اخلاقی به بحث درباره مسایل ریز اجتماعی احتیاج دارد

شفقنا- استاد سطح عالي حوزه علمیه قم، با بیان اینکه مبلغان دینی با نوآوری در تبلیغ و استفاده از شیوه های جدید می توانند مباحث تکراری را به شنیدنی ترین سخن تبدیل کنند، گفت: پندهای اخلاقی داده شود اما آنچه امروز جامعه ما از نظر اخلاقی بسیار به آن احتیاج دارد، بحث و بررسی مسایل ریز اجتماعی مثل رفتار در هنگام رانندگی و... است.

حجت الاسلام و المسلمین حسن قیومی در گفت‌وگو با شفقنا، به ویژگی های مبلغان دینی که در ماه رمضان حضور پر رنگ تری در رسانه ها دارند، اشاره و اظهار کرد: مبلغ باید فکر و اندیشه و تسلطی نسبی نسبت به موضوع خاصی که می خواهد، مطرح کند، داشته باشد و در حقیقت یک مبلغ حرفه ای باشد؛ لازمه مبلغ حرفه ای شدن این است که نسبت به آنچه می خواهد تبلیغ کند اطلاعات جامع و کافی داشته باشد؛ مبلغان دینی باید توجه داشته باشند که در ایام ماه مبارک رمضان جوامع اسلامی از جمله جامعه ایران آماده شنیدن سخن دین است، بنابراین در تکمیل اطلاعات خود آن هم در موضوعی خاص و تخصصی تلاش لازم را انجام دهند.

او افزود: اگر مبلغ دینی می خواهد سخنانش بر مردم تأثیرگذار باشد باید خود نیز عامل به آن باشد؛ به گونه ای که وقتی صحبت می کند مردم این برداشت را داشته باشند که خود نیز به آنچه می گوید عمل می کند در غیر این صورت تأثیر او بر مخاطب کم است، لکنت زبان پیدا می کند و در حقیقت حکمتی را که خداوند باید در دل او جاری کند، جاری نمی کند.

او آراستگی و پیراستگی ظاهری را سومین ویژگی مبلغان دینی دانست و تصریح کرد: یک مبلغ دینی برای اینکه تأثیرگذاری لازم در مخاطب را داشته باشد باید در رفتار و کردار خود نظم و انضباط را داشته و این انضباط در جلوه بیرونی او دیده شود در این صورت می تواند بر مردم تأثیرگذار باشد.

قیومی ادامه داد: ما مسلمان و شیعه اثنی عشری هستیم، مسلما باید سخن اهل بیت(ع) در سیر تبلیغی مبلغان دینی موج زند، آنها باید سیره نظری و عملی ائمه را به خوبی تبیین و ترسیم کنند چرا که مردم جامعه ما نسبت به اهل بیت(ع) حساس هستند، هر چقدر مبلغ در سخنان خود از این بزرگواران استفاده کند، بر مخاطب تأثیرگذاری بیشتر خواهد داشت؛ البته شیوه بیان ها متفاوت است، در این زمینه شیوه هایی همچون مستقیم و غیر مستقیم و متناسب با زمان و مکان وجود دارد.

او در مورد نظر برخی از مخاطبان مبنی بر اینکه سخنان کارشناسان مذهبی در مورد مسایل دینی تکراری و خسته کننده شده است، گفت: ممکن است سخنی کهنه شده باشد، اما در این زمینه نوع و شیوه بیان مبلغان از اهمیت بسیاری برخوردار است. امروز در کشور ما سریال ها و داستان هایی تکراری به تصویر کشیده می شود، داستان ها زمانی از حاشیه به متن و گاهی از متن به حاشیه ساخته می شوند و در هر دو حالت مخاطب خاص خود را دارد. در مورد سخنان مبلغان دینی نیز همین وضعیت صدق می کند، اگر زاویه دید، جدید باشد و برای بیان آن از شیوه ای متناسب با مخاطب آن استفاده شود، سخنان مبلغان هر چند که موضوع هم تکراری باشد، مخاطب خواهد داشت. به عنوان مثال آیه «یا ایها الذین آمنوا کتب علیکم الصیام کما کتب علی الذین من قبلکم لعلکم تـتـقون؛‌ ای کسانی که ایمان آورده‌اید، روزه بر شما واجب شده است، همانگونه که بر اقوام قبل از شما واجب شده بود، تا پرهیزکار شوید» را غالب مردم حفظ هستند، اما در این میان هنر مبلغ دین است که همین آیه که بارها تکرار شده را به گونه ای بیان و ترسیم کند که مخاطب همچنان تمایل به شنیدن سخنانی در مورد این آیه داشته باشند. مبلغ می تواند در تبلیغ، نوآوری داشته باشد و مثلا توضیح دهد که ماه رمضان در میان قوم و اقوام گذشته به چه صورت بوده، مقصود خود را در این باز تعریف بگنجاند و به مخاطب عرضه کند. نو آوری در تبلیغ در ذات افراد است، این اقدام مکانیکی، فیزیکی و کلیشه ای اتفاق نمی افتد.

این استاد حوزه تأکید کرد: اگر مردم سخنران دینی را باور داشته باشند و بر دل آنها نشسته باشد در آن صورت سخن او را گوش می دهند، درست است که مردم باید به سخن گوینده نگاه کنند نه به خود شخص، اما این یک اصل ثابت شده در جامعه ایران است که در صورت مقبول نشدن شخصیت سخنران توسط مردم، سخنان او شنوایی ندارد.

او در مورد پیام های اخلاقی که نیاز جامعه است و مبلغان دینی موظف به بیان آنها هستند، گفت: یکسری از افراد اهل اخلاق و منش هستند و نیاز چندانی به سخنان مبلغان ندارند، اما باید به کسانی که در این ماه آماده می شوند تا در فضای معنوی قرار گیرند و از آن لذت ببرند، پندهای اخلاقی داده شود؛ به نظرم آنچه امروز جامعه ما از نظر اخلاقی بسیار به آن احتیاج دارد، بحث و بررسی مسایل ریز اجتماعی است؛ به عنوان مثال مبلغان دینی با آوردن تمثیل هایی می توانند رفتار مردم هنگام رانندگی، رعایت حق تقدم و گذشت در مکان های عمومی را بیان کنند. این مسایل ریز و ابتدایی هستند، اما جامعه ما در این زمینه ها دچار مشکل است، ما این مسایل را رها می کنیم و می گوییم "اوصیکم بالتقوی الله"؛ در این زمینه مباحثی تکراری را بیان می کنیم، غافل از اینکه در ادامه این آیه آمده است "ونظم امرکم" و ما به آن توجه چندانی نداریم.

قیومی اظهار کرد: مردم باید یاد بگیرند که در امور یکدیگر دخالت نکنند و هر یک متوجه اعمال و رفتار خود باشند، به عنوان مثال در مصارف عمومی چون آب و برق باید یاد بگیریم که خودمان رعایت کنیم و به این مساله توجه نداشته باشیم که دیگری رعایت می کند یا خیر. باید به این توجه داشته باشیم که هر یک از ما، وظیفه و تکلیف خود را نسبت به خداوند و مردم درست انجام می دهیم یا خیر؛ اگر همه مردم نماز نمی خوانند یا روزه نمی گیرند، بدین معناست که تکلیف نماز و روزه از من برداشته شده است! چنانچه به این دست از مسایل دامن زنیم و بتوانیم آن را به سطح توده های جامعه بکشانیم، قدمی بزرگ و مثبت برداشته ایم.

آدرس اینترنتی